Δίαιτα Διατροφικές διαταραχές

Ελεύθερες μέρες (free day, cheat day…) στη δίαιτα. Τι είναι και άραγε δουλεύει;

Ας ξεκινήσουμε προσπαθώντας να αποκωδικοποιήσουμε τι εννοεί ο ποιητής λέγοντας : ελεύθερες μέρες! Ωραίο ακούγεται : να τρώς ότι θέλεις, όσο θέλεις, όποτε θέλεις. Μμμμ… πολλά ερωτήματα γεννιούνται και μόνο από τον τίτλο: ελεύθερη μέρα: ολόκληρη μέρα; Πόσες μέρες; Κάθε πότε; Πόσο ελεύθερη; Με όλες τις τροφές; Αλκοόλ; Πόσο; Δουλεύει σε προγράμματα ρύθμισης βάρους;

Ας το πάρουμε από την αρχή. Ελεύθερες ή  προγραμματισμένες ημέρες διατροφικών «αμαρτιών» είναι ένας τρόπος για τους απανταχού διαιτώμενους να απολαμβάνουν τα αγαπημένα τους τρόφιμα χωρίς ενοχές. Έτσι λοιπόν πίτσες, σουβλάκια, παγωτά, γλυκά, ψωμιά, τσουρέκια, πίτες, αλκοόλ και γενικά ότι δεν έχει θέση στο πλάνο της διατροφής , ξαφνικά εμφανίζεται στο προσκήνιο… και το πάρτυ ξεκινά! Το πλάνο αυτό είναι πολύ δημοφιλές και συνεχώς κερδίζει έδαφος αλλά όπως όλα στη ζωή και αυτό έχει δύο όψεις : συν – πλην.

Βιοχημικές επιδράσεις στη φυσιολογία του σώματος

Στα θετικά σημεία της ελεύθερης μέρα αναφέρεται ότι ενεργοποιείται ο μεταβολισμός εφόσον παράγεται περισσότερη λεπτίνη και Τ3. Βλέπεις η δίαιτα αφορά θερμιδικό περιορισμό, μειώνεις την κατανάλωση φαγητού και άρα περιορίζεις την ενέργεια που χρειάζεσαι. Με τον τρόπο αυτό το σώμα χρησιμοποιεί ως καύσιμο το λίπος για να καλύψει τις ενεργειακές ανάγκες. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να μειώνεται το βάρος. Όμως όλοι ξέρουμε ότι αν και ακούγεται απλό στην πράξη οι δίαιτες … «κολλάνε». Αυτό συμβαίνει γιατί όταν περιορίζεις την τροφή , η όρεξη αυξάνεται και επιπλέον το σώμα μειώνει τον τις θερμίδες που καίει σε ηρεμία (βασικό μεταβολισμό) με αποτέλεσμα να χρειάζεσαι όλο και λιγότερο φαγητό.

Έτσι λοιπόν ερχόμαστε πάλι στο ζητούμενο. Η μια άποψη θέλει τους  διαιτώμενους που «παίζουν» με μια μέρα «υπερφαγίας» να ξεγελούν τους ορμονικούς μηχανισμούς στο σώμα (παίρνουν μια γρήγορη δόση Τ3 και λεπτίνης) και έτσι πείθουν το σώμα ότι δεν είναι σε λιμό. Αυτό ρυθμίζει την πείνα και τον μεταβολισμό έχει θετική επίδραση στη λίμπιντο, στην παραγωγή της ντοπαμίνης και μετά από μια «ελεύθερη» μέρα η διαιτώμενοι ίσως να είναι περισσότερο χαρούμενοι και κινητοποιημένοι. Στον αντίποδα υπάρχουν έρευνες που το αντικρούουν λέγοντας πως ναι μεν ο μεταβολισμός δουλεύει 3-10% καλύτερα αλλά όχι για περισσότερο από 24 ώρες και αυτή η μικρή αύξηση σε καμία περίπτωση δεν εξισορροπεί τις παραπάνω θερμίδες που καταναλώνονται.  Επίσης σε έρευνες αναφέρεται ότι επειδή τις ημέρες που καλλούμαστε να «κλέψουμε» τη δίαιτα συνήθως το κάνουμε με σκουπιδοφαγητό, αυτό δεν βοηθά στην παραγωγή λεπτίνης αλλά τα τρόφιμα αυτά συμβάλουν στην αντίσταση με ακριβώς τα αντίθετα αποτελέσματα από αυτά που αναφέρονται σαν: «ενίσχυση» του μεταβολισμού

Ψυχολογικές επιδράσεις

Οι υποστηριχτές θεωρούν ότι η ελεύθερη μέρα βοηθά τους διαιτώμενους να έχουν μεγαλύτερη συνέπεια στο πρόγραμμα της δίαιτας, βοηθά να μένουν στο πρόγραμμα περισσότερο καιρό, και τους κρατά κινητοποιημένους και χαρούμενους αφού μια φορά στο τόσο καταναλώνουν τα αγαπημένα τους τρόφιμα. Αλήθεια; Όλους; Ξεκάθαρα όχι, αφού αφορά τον άνθρωπο στον οποίο αναφερόμαστε. Η ελεύθερη μέρα μπορεί να είναι αληθινή καταστροφή για κάποιους διαιτώμενους. Δυσκολεύονται πολύ να ξαναμπούν στο πρόγραμμα, η μία μέρα γίνετε δεύτερη, γίνετε εβδομάδα και στο τέλος τα παρατάνε. Υπάρχουν άνθρωποι που φορτώνονται με ενοχές και αρχίζουν και παρασκέφτονται το φαγητό ή κολλάνε και σκέφτονται και ζουν μόνο για την επόμενη «ελεύθερη» μέρα . Γυρίζουν  ή γνωρίζουν παθολογικές συμπεριφορές σίτησης όπως βουλιμικά επεισόδια υπερφαγίας ή ενεργοποιούν κάποιο εθισμό σε τρόφιμα και … ξανακυλούν.  Για αυτή την κατηγορία ανθρώπων οι ελεύθερες μέρες χωρίς πλαίσιο είναι πραγματικά καταστροφή.

Τελικά να κάνουμε ή να μην κάνουμε ελεύθερες μέρες στη δίαιτα; Για όποιον θέλει να κάνει την εξίσωση ας βγάλει το πρόσημο μόνος του για τον εαυτό του…

Θετικά (+) Αρνητικά (-)
Αυξάνει την παραγωγή Τ3 προκαλώντας τεχνικά υπερθυρεοειδισμό που αυξάνει τις καύσεις τις επόμενες μέρες Δεν ενεργοποιεί τον μεταβολισμό γιατί το σκουπιδοφαγητό δεν κάνει ποτέ και σε καμία περίπτωση καλό
Προκαλεί αύξηση της λεπτίνης και άρα μείωση της πείνας και αύξηση του μεταβολισμού Τροφοδοτεί τον εθισμό
Βοηθά στην κινητοποίηση Μπορεί να παρατρώτε ή να τρώτε βουλιμικά χωρίς να απολαμβάνεται
Η κατανάλωση των αγαπημένων τροφίμων βοηθά στη συνέπεια στο πρόγραμμα θερμιδικού περιορισμού Γεμίζει τύψεις γιατί αν και δίνει χαρά ενώ το τρώτε, σίγουρα δεν θα σας κάνει να αισθάνεστε καλά μετά.

 Θα κλείσω το άρθρο χωρίς να πάρω θέση για την ελεύθερη μέρα, γιατί αφορά τον κάθε άνθρωπο εξατομικευμένα. Παρόλα αυτά θέλω να πω ότι σίγουρα είναι καλό κάποιες φορές να ξεφεύγουμε λίγο από τη δίαιτα και ότι είναι οκ αν κάποιες φορές φάμε παραπάνω από το προγραμματισμένο. Συμβαίνει, απλά τρώμε. Παρόλα αυτά είναι πολύ πιο ασφαλές να βάζουμε οι ίδιοι ένα πλαίσιο στον εαυτό μας. Μπορούμε να κάνουμε σύμβαση για μια φορά την εβδομάδα ή το μήνα ή μόνο σε ειδικές περιστάσεις. Μπορούμε να αποφύγουμε εντελώς κάποια τρόφιμα ή το αλκοόλ. Μπορούμε να περιοριστούμε σε ένα μόνο γεύμα ή ένα πρωινό και όχι ολόκληρη μέρα. Το πλαίσιο που θα βάλουμε μας προσφέρει  ασφάλεια και με τον τρόπο αυτό έχουμε τον έλεγχο.

Τέλος ότι και να γίνει είναι πολύ σημαντικό να είναι στα πλαίσιο της απόλαυσης γιατί το φαγητό είναι απόλαυση…  και όταν απολαμβάνουμε και γευόμαστε το φαγητό, σπάνια παρατρώμε αλλά και να παραφάμε, συμβαίνει και είναι οκ!

Περισσότερα για τη συγγραφέα Μυρτώ Μαρία Μυλωνά στο επαγγελματικό της προφίλ ΕΔΩ 

mov_keadd-212x300Σημείωση προς ειδικούς: Αν είσαι επαγγελματίας υγείας εξειδικεύσου σε θέματα διαχείρισης διατροφικών διαταραχών μέσω της εκπαίδευσης Master Practitioner on Eating Disordes του Κέντρου Εκπαίδευσης & Αντιμετώπισης Διατροφικών Διαταραχών. Περισσότερες πληροφορίες στο Link www.keadd.gr καθώς και τις Προσεχείς Εκπαιδεύσεις ΕΔΩ

Αν αναζητείς Πιστοποιημένο Επαγγελματία Υγείας από το NCFED στις Διατροφικές Διαταραχές δες στο Δίκτυο Συνεργαζόμενων Επαγγελματιών Υγείας ΕΔΩ

 

Σχετικά με τον δημιουργό

Μυρτώ-Μαρία Μυλωνά/ Διαιτολόγος-Διατροφολόγος

Η Μυλωνά Μυρτώ –Μαρία γεννήθηκε στην Αθήνα το 1981 και αποφοίτησε από το τμήμα Διατροφής της Θεσσαλονίκης το 2003.
Από το 2005 διατηρεί ιδιωτικό γραφείο στο Χαϊδάρι και εργάζεται ως διατροφολόγος και σύμβουλος προσωπικής ανάπτυξης (Wellness Coach) βοηθώντας άτομα και ομάδες να πετύχουν αλλαγές στον τρόπο ζωής τους (Lifestyle Medicine), ώστε να γίνουν πιο υγιείς και πιο ευτυχισμένοι. Η προσέγγιση της είναι ολιστική και εστιάζει στους 7 τομής ευεξίας: Διατροφή, Άσκηση, Ενέργεια και Στρες, Βάρος, Πνευματική και Συναισθηματική Ευεξία, Υγεία, Ικανοποίηση Ζωής. Εργάζεται κάνοντας ατομικές και ομαδικές συνεδρίες. Θεωρεί το επάγγελμά της συναρπαστικό, γιατί έχει την ευλογία να παρακολουθεί την πρόοδο, την αλλαγή και το ταξίδι μεταμόρφωσης των ανθρώπων και μέσα από αυτό και την ευγνωμοσύνη που δέχεται, την ωθεί να εξελίσσεται και η ίδια.
Πάθος της η συνεχής προσωπική εξέλιξη και για αυτό η εκπαίδευση είναι μια διαδικασία που μέσα στα χρόνια δεν έχει σταματήσει. Το 2007 παρακολούθησε τέσσερις κύκλους σεμιναρίων ψυχολογίας για την παχυσαρκία και για τις διατροφικές διαταραχές στο Λονδίνο (National Center for Eating Disorders). Επίσης υπήρξε για ενάμισι χρόνο ενεργά διαιτολόγος στην Μονάδα Εφηβικής Υγείας του νοσοκομείου Παίδων Αγλαΐα Κυριακού και έκτοτε παραμένει επιστημονικός συνεργάτης.
Έχει συμμετάσχει στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα “COSI”, το οποίο είναι ένα ερευνητικό πρόγραμμα σχετικά με τη συχνότητα της παιδικής παχυσαρκίας και διεξήχθη από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO)
Έχει ολοκληρώσει την εκπαίδευση European Institute of Nutritional Medicine (EINuM) και μπορεί να διαχειριστεί χρόνια προβλήματα υγείας, χρησιμοποιώντας την προσέγγιση των μεταβολομικών εξετάσεων και της διατροφικής ιατρικής. Έχει πιστοποιηθεί να αξιολογεί μεταβολομικές εξετάσεις και να χορηγεί κατάλληλη αγωγή συμπληρωμάτων διατροφής καθώς και εξειδικευμένη διατροφή.
Έχει ολοκληρώσει σπουδές στο Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών στο τμήμα της προσωπικής συμβουλευτικής , Life Coaching, και αυτό μόνο σαν εισαγωγή γιατί το βασικό πτυχίο στο χώρο του Coaching, το οποίο είναι και μια από τις πιο απαιτητικές εκπαιδεύσεις Coaching στο κόσμο, είναι από τον ACSM (American College of Sports Medicine). Οι Wellcoaches της απένειμαν τον τίτλο του Certified Health and Wellness Coach και πιστοποιούν την καταλληλότητα της για την διαχείριση ατόμων που θέλουν να κάνουν αλλαγές στα 7 πεδία ευεξίας.
Επειδή όλα είναι θέμα επικοινωνίας για να διευρύνει και να κατανοήσει καλύτερα τα περιστατικά που αναλαμβάνει, έχει εκπαιδευτεί σε τεχνικές του NLP (νευρογλωσσικό προγραμματισμό). Τέλος, είναι πιστοποιημένη μέντορας του ινστιτούτου HeartMath, εκπαιδεύει και κάνει πρακτική τεχνικές, που είναι ίσως οι πλέον αποδεδειγμένα αποτελεσματικές στη διαχείριση του άγχους – στρες.
Είναι περήφανο μέλος του πανελλήνιου συλλόγου Διαιτολόγων - Διατροφολόγων Ελλάδος, μέλος του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Διατροφικής Ιατρικής (EINuM), μέλος του επιστημονικού κέντρου μελισσοθεραπείας Ελλάδος, του Ινστιτούτου Διατροφικών Μελετών Ελλάδος (ΙΔΜΕ) και του HeartMath institute.
Επίσης είναι επίσημη εκπαιδεύτρια του ΚΕΑΔΔ (Κέντρο Αντιμετώπισης Διατροφικών Διαταραχών)
Είναι παντρεμένη και ζει με τον άντρα της, δυο παιδιά, τον σκύλο και τη γάτα της προσπαθώντας να ζει με πάθος & έμπνευση την κάθε ημέρα, κάνοντας καθημερινή πράξη αυτά που διδάσκει.
Additional Info
Διεύθυνση: Αγωνιστών Στρατοπέδου 39
Περιοχή: Χαϊδάρι
ΤΚ:
Τηλέφωνο: 2105322383
Κινητό: 6974735376
Email: mylona.myrto@gmail.com
Ιστοσελίδα: