Βιταμίνες

Βιταμίνη D, η βιταμίνη της χώρας μας;

Μέχρι πρότινος λέγαμε, μπα μωρέ εμείς ζούμε στην Ελλάδα , 12 μήνες ήλιο έχουμε, σιγά μην τυχόν και έχουμε εμείς έλλειψη Βιταμίνης D. Τελευταία όμως γίνεται όλο και πιο συχνά λόγος για ανεπάρκεια αυτής της βιταμίνης. Θα καταλάβουμε πιθανά αν σκεφτούμε πως μόνο το 12% του πληθυσμού παρουσιάζει φυσιολογικά όρια βιταμίνης στις εργαστηριακές εξετάσεις .

Ας εξετάσουμε αρχικά τι είναι η Vit .D

H βιταμίνη D, επίσης γνωστή ως η βιταμίνη του ήλιου, παράγεται από το σώμα ως απόκριση στην έκθεση στον ήλιο. Μπορεί επίσης να καταναλωθεί σε τρόφιμα ή συμπληρώματα.

Παρά το όνομα, η βιταμίνη D θεωρείται μια προ-ορμόνη και όχι μια βιταμίνη.

Οι βιταμίνες είναι θρεπτικά συστατικά που δεν μπορούν να δημιουργηθούν από το σώμα και συνεπώς πρέπει να ληφθούν μέσω της διατροφής μας.

Ωστόσο, η βιταμίνη D μπορεί να συντίθεται από το σώμα μας όταν το ηλιακό φως χτυπά το δέρμα μας.

Εκτιμάται ότι η λογική έκθεση στον ήλιο σε γυμνό δέρμα για 5-10 λεπτά 2-3 φορές την εβδομάδα επιτρέπει στους περισσότερους ανθρώπους να παράγουν επαρκή ποσότητα βιταμίνης D, αλλά η βιταμίνη D διασπάται αρκετά γρήγορα, πράγμα που σημαίνει ότι αποθήκες του σώματος ¨ξεμένουν¨ γρήγορα, ειδικά το χειμώνα.

Έχοντας αρκετή βιταμίνη D είναι σημαντική για διάφορους λόγους, συμπεριλαμβανομένης της διατήρησης υγιών οστών και δοντιών. μπορεί επίσης να προστατεύσει από μια σειρά από καταστάσεις όπως ο καρκίνος, ο διαβήτης τύπου 1 και η πολλαπλή σκλήρυνση.

Η βιταμίνη D έχει πολλαπλούς ρόλους στο σώμα:

  1. Διατήρηση στην υγεία των οστών και των δοντιών.
  2. Υποστήριξη της υγείας του ανοσοποιητικού συστήματος, του εγκεφάλου και του νευρικού συστήματος.
  3. Ρύθμιση των επιπέδων ινσουλίνης και ιδιαίτερη συμβολή στη διαχείριση του διαβήτη.
  4. Υποστήριξη της λειτουργίας των πνευμόνων και της καρδιαγγειακής υγείας.
  5. Επίδραση στην έκφραση των γονιδίων που εμπλέκονται στην ανάπτυξη του καρκίνου.

Οφέλη στην Υγεία από την βιταμίνη D

  • Η βιταμίνη D διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη ρύθμιση του ασβεστίου και τη διατήρηση των επιπέδων φωσφόρου στο αίμα, δύο παράγοντες που είναι εξαιρετικά σημαντικοί για τη διατήρηση υγιών οστών.

Χρειαζόμαστε βιταμίνη D για να απορροφήσουμε το ασβέστιο στα έντερα και να ανακτήσουμε το ασβέστιο που διαφορετικά θα εκκρίνεται μέσω των νεφρών.

Η ανεπάρκεια βιταμίνης D στα παιδιά μπορεί να προκαλέσει ραχίτιδα, μια ασθένεια που χαρακτηρίζεται από σοβαρά κατάγματα ποδιών λόγω μαλακώματος των οστών.

Σε ενήλικες, η ανεπάρκεια βιταμίνης D εκδηλώνεται ως οστεομαλακία (μαλάκυνση των οστών) ή οστεοπόρωση. Η οστεομαλακία έχει ως αποτέλεσμα κακή πυκνότητα οστού και μυϊκή αδυναμία. Η οστεοπόρωση είναι η πιο κοινή ασθένεια των οστών μεταξύ των γυναικών μετά την εμμηνόπαυση και των ηλικιωμένων ανδρών.

Τι συμβαίνει όμως στη σχέση βιταμίνης D και διαβήτη ;

  • Αρκετές μελέτες παρατήρησης έδειξαν μια αντίστροφη σχέση μεταξύ των συγκεντρώσεων βιταμίνης D στο αίμα στο σώμα και του κινδύνου διαβήτη τύπου 2. Σε άτομα με διαβήτη τύπου 2, τα ανεπαρκή επίπεδα βιταμίνης D μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά την έκκριση ινσουλίνης και την ανοχή στη γλυκόζη. Σε μια συγκεκριμένη μελέτη, βρέφη που έλαβαν 2.000 διεθνείς μονάδες ημερησίως βιταμίνης D, είχαν 88% χαμηλότερο κίνδυνο ανάπτυξης διαβήτη τύπου 1 έως την ηλικία των 32 ετών.

Πρόληψη του καρκίνου

  • Η βιταμίνη D είναι εξαιρετικά σημαντική για τη ρύθμιση της κυτταρικής ανάπτυξης και της επικοινωνίας κυττάρου προς κύτταρο. Μερικές μελέτες έχουν δείξει ότι η καλσιτριόλη (η ορμονικά δραστική μορφή της βιταμίνης D) μπορεί να μειώσει την πρόοδο του καρκίνου επιβραδύνοντας την ανάπτυξη και ανάπτυξη νέων αιμοφόρων αγγείων στον καρκινικό ιστό, αυξάνοντας τον θάνατο των καρκινικών κυττάρων και μειώνοντας τον πολλαπλασιασμό των κυττάρων και τις μεταστάσεις. Η βιταμίνη D επηρεάζει περισσότερα από 200 ανθρώπινα γονίδια, τα οποία μπορεί να επηρεαστούν όταν δεν έχουμε αρκετή βιταμίνη D.
  • Η ανεπάρκεια της βιταμίνης D έχει επίσης συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου, υπέρτασης, σκλήρυνσης κατά πλάκας, αυτισμού, νόσου Alzheimer, ρευματοειδούς αρθρίτιδας, σοβαρότητας άσθματος και γρίπης των χοίρων, ωστόσο απαιτούνται πιο αξιόπιστες μελέτες πριν από την απόδειξη αυτών των συσχετίσεων. Πολλά από αυτά τα οφέλη προκύπτουν από τη θετική επίδραση του βιταμίνης D στο ανοσοποιητικό σύστημα

Το μεγαλύτερο ποσοστό της βιταμίνης παράγεται στο ανθρώπινο σώμα,παρόλα αυτά υπάρχουν πολλοί λόγοι για τους οποίους μπορεί να παρουσιαστεί ανεπάρκεια. Για παράδειγμα:

  • το πιο σκοτεινό χρώμα του δέρματος ,
  • η χρήση αντηλιακής προστασίας μειώνουν την ικανότητα του σώματος να απορροφά τις ακτίνες Β (UVB) από την ηλιακή ακτινοβολία που απαιτείται για την παραγωγή βιταμίνης D.
  • Ένα αντηλιακό με παράγοντα ηλιοπροστασίας (SPF) 30 μπορεί να μειώσει την ικανότητα του σώματος να συνθέσει τη βιταμίνη κατά 95%. Για να ξεκινήσει η παραγωγή βιταμίνης D, το δέρμα πρέπει να είναι άμεσα εκτεθειμένο στο ηλιακό φως, που δεν καλύπτεται από ρούχα.

Το φως του ήλιου είναι η πιο κοινή και αποτελεσματική πηγή βιταμίνης D. Οι πλουσιότερες πηγές τροφίμων της βιταμίνης D είναι το ιχθυέλαιο και τα λιπαρά ψάρια. Εδώ είναι τα είδη των τροφίμων με καλά επίπεδα βιταμίνης D: 

  1. Παχιά ψάρια ( ρέγγα,σκουμπρί,σολομός,σαλδέλα,τόνος)
  2. Συκώτι ,κρόκος αυγού
  3. Γάλα εμπλουτισμένο σε βιτ.D (400 IU/ qt 242 IU/lt)
  4. Φρούτα ,λαχανικά και ξηροί καρποί εμφανίζουν μικρή ή καμία βιταμινική δραστηριότητα 

Η συνιστόμενη πρόσληψη από την τροφή ανέρχεται στο :

  1. 600 IU(15 μg) για ηλικίες από 1-70 ετών
  2. 800 IU(20μg) για 70 ετών και άνω

Είναι καλύτερο να αποκτήσετε την απαραίτητη βιταμίνη D από φυσικές πηγές. Όταν επιλέγετε συμπληρώματα, επιλέξτε προσεκτικά τη μάρκα σας.Πάντα μιλάμε για μια ισορροπημένη διατροφή έτσι λοιπόν,είναι η συνολική διατροφή ή το γενικό πρότυπο διατροφής που είναι σημαντικότερο για την πρόληψη των ασθενειών και την επίτευξη καλής υγείας. Είναι καλύτερο να τρώτε μια δίαιτα με ποικιλία από το να επικεντρωθείτε σε ένα μεμονωμένο θρεπτικό συστατικό ως το κλειδί για την καλή υγεία.

Δείτε περισσότερα για τα φυσικά  συμπληρώματα της βιταμίνης D3 Εδώ

Δείτε περισσότερα για τα φυσικά  συμπληρώματα της βιταμίνης D3 Εδώ

 

Σχετικά με τον δημιουργό

Πηνελόπη Λαγούρου Διαιτολογος-Διατροφολογος

H Πηνελόπη Λαγούρου , Διαιτολόγος-Διατροφολόγος απόφοιτη του Α.Τ.Ε.Ι Θεσσαλίας παράρτημα Καρδίτσας με μεταπτυχιακές σπουδές στη "Μεσογειακή διατροφή και Καρδιαγγειακα νοσήματα " του Καποδιστριακού Πανεπιστημίου. Ζει και εργάζεται στην Αθήνα.