Συμπληρωματικές Θεραπείες

Μουρουνέλαιο vs βιταμίνη D ως το ιδανικό συμπλήρωμα

Φαντάζομαι ότι όλοι λίγο ή πολύ έχετε πέσει πάνω σε κάποια διαφήμιση στην τηλεόραση για το περίφημο Μουρουνέλαιο που το προτιμούν κατά τα λεγόμενά τους, όλες οι ηλικίες (από τους πιο μικρούς μέχρι τους πιο μεγάλους) και όλοι οι λαοί της Ευρώπης και των Η.Π.Α! Οι ισχυρισμοί υγείας, σύμφωνα με τους οποίους το θεωρούν ιδανικό συμπλήρωμα διατροφής, έχουν να κάνουν με την περιεκτικότητά τους σε ω-3 λιπαρά οξέα καθώς και σε βιταμίνη D.

Το μουρουνέλαιο εξάγεται από το συκώτι της μουρούνας, ενώ τα υπόλοιπα ιχθυέλαια παράγονται από τη σάρκα των λιπαρών ψαριών, όπως είναι ο σολομός, το σκουμπρί, η ρέγγα και οι σαρδέλες. Γι’ αυτό το λόγο το μουρουνέλαιο δεν περιέχει τόσο μεγάλη ποσότητα ω-3 λιπαρών οξέων, τουλάχιστον όση χρειάζεται ο οργανισμός, ειδικά αν κάποιος δεν τρώει ψάρια. Επίσης περιέχει ποσότητες των λιποδιαλυτών βιταμινών A και D, γι’ αυτό παλιότερα δινόταν στα παιδιά ως συμπλήρωμα, κατά τη διάρκεια του χειμώνα, ως μέσο πρόληψης της ραχίτιδας, κυρίως στις βόρειες χώρες.

Ένα κουταλάκι του γλυκού (5γρ) μουρουνέλαιο περιέχει:

  • Ω-3 λιπαρά οξέα: 890 mg
  • Βιταμίνη D: 450 IU (113% ΣΗΔ)
  • Βιταμίνη A: 250-1350μγρ ή 4.501 IU (90% ΣΗΔ)

Βέβαια οι ποσότητες των βιταμινών που περιέχονται στα διάφορα σκευάσματα μουρουνέλαιου ποικίλουν. Ο λόγος είναι ότι η μέθοδος εξαγωγής του μουρουνέλαιου, προκαλεί απώλεια ενός μέρους των λιποδιαλυτών βιταμινών καθώς και των ω-3 λιπαρών οξέων, με αποτέλεσμα οι εταιρείες να προσθέτουν συνθετικές βιταμίνες Α και D ώστε να ικανοποιούνται οι ισχυρισμοί της ετικέτας. Επειδή όμως δεν προσθέτουν όλοι οι κατασκευαστές την ίδια ποσότητα, προκύπτουν σκευάσματα που μπορεί να προκαλέσουν προβλήματα τοξικότητας γιατί καταλήγουν σε περιεκτικότητες πολύ μεγαλύτερες από το συνιστώμενο ασφαλές όριο κυρίως στη βιταμίνη Α, ενώ η βιταμίνη D παραμένει σε χαμηλά επίπεδα.

Τοξικότητα βιταμίνης Α σημαίνει προβλήματα όπως ζαλάδες, ναυτία, πόνοι στις αρθρώσεις, ερεθισμοί δέρματος, ενώ σε μακροχρόνιες λήψεις μπορεί να προκαλέσει καταστροφή ήπατος. Επίσης έχει αποδειχτεί ότι σε μεγάλες συγκεντρώσεις η βιταμίνη Α προκαλεί αυξημένη πρόσληψη ασβεστίου από τους ιστούς και ανταγωνίζεται την απορρόφηση της βιταμίνης D και δυσχεραίνει τη χρησιμοποίησή της από το σώμα. Και όλα αυτά με δόση βιταμίνης Α 900μγρ την ημέρα ενώ η συνιστώμενη ημερήσια δόση είναι στα 700μγρ. Πόσο μάλλον όταν κάποια μουρουνέλαια μπορεί να περιέχουν βιταμίνη Α μέχρι και 1350μγρ.

Τα χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D μπορεί να προκαλέσουν ραχίτιδα στα παιδιά και οστεοπόρωση στους ενήλικες, μυϊκή αδυναμία και μειωμένο ανοσοποιητικό σύστημα ενώ έχουν σχετιστεί με ασθένειες όπως ο διαβήτης, η υπέρταση και καρκίνος του εντέρου.

Το μουρουνέλαιο επειδή έχει μικρές ποσότητες βιταμίνης D, δεν επαρκεί να καλύψει ανάγκες κάποιου με σοβαρές ελλείψεις, παρά μόνο όταν έχει προηγηθεί περίοδος που στοχεύει στην αύξηση και ο στόχος είναι η διατήρησή τους σε επιθυμητά επίπεδα. Για να καλυφθούν οι ανάγκες ατόμων με χαμηλή βιταμίνη D, θα έπρεπε να προσλαμβάνει μεγάλες ποσότητες μουρουνέλαιου κάτι που θα σήμαινε ταυτόχρονη πρόσληψη μεγάλων ποσοτήτων βιταμίνης Α που σίγουρα θα κατέληγε σε τοξικότητα.

Το συμπέρασμα είναι ότι αν θέλεις να αυξήσεις τα επίπεδα βιταμίνης D στον οργανισμό σου, καλύτερα να προτιμήσεις ένα συμπλήρωμα βιταμίνης D3 και όχι μουρουνέλαιο. Αν παρόλα αυτά θέλεις οπωσδήποτε να το δοκιμάσεις γιατί θεωρείς ότι είναι το καλύτερο συμπλήρωμα που υπάρχει, τότε προτίμησε κάποιο που περιέχει πολύ μικρές ποσότητες βιταμίνης Α, της τάξης των 250μγρ και μεγαλύτερες ποσότητες βιταμίνης D3, της τάξης των 2000 IU σε κάθε δόση.

Βιβλιογραφία

1. John J. Cannell et al, Cod Liver Oil, Vitamin A Toxicity, Frequent Respiratory Infections, and the Vitamin D Deficiency Epidemic (2008), The Annals of otology, rhinology, and laryngology 117(11):864-70. As cited in https://www.healthyliving.gr/wp-content/uploads/2016/07/Cannell-J-et-al.-Cod-liver-oil-vitamin-A-toxicity-frequent-respiratory-infections-and-the-vitamin-D-deficiency-epidemic.-Annals-of-Otology-Rhinology-and-Laryngology-2008.pdf

2. Jenab M et al, Association between pre-diagnostic circulating vitamin D concentration and risk of colorectal cancer in European populations: a nested case-control study (2010), BMJ. As cited in https://www.healthyliving.gr/wp-content/uploads/2016/07/Association-between-pre-diagnostic-circulating-vitamin-D-concentration-and-risk-of-colorectal-cancer-in-European-populations.pdf

3. National Institute of Health. Office of dietary supplements. Vitamin A. As cited in https://ods.od.nih.gov/factsheets/VitaminA-HealthProfessional/#

4. National Institute of Health. Office of dietary supplements. Vitamin D. As cited in https://ods.od.nih.gov/factsheets/VitaminD-Consumer/

5. Cheruvattath R et al, Vitamin A toxicity: when one a day doesn’t keep the doctor away (2006), Liver Transp. As cited in https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17133567

6. Rajakumar K, Vitamin D, cod-liver oil, sunlight and rickets: a historical perspective (2003), Pediatrics. As cited in https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/12897318

7. Fish oil, cod liver Nutrition Facts & Calories, as cited in site https://nutritiondata.self.com/facts/fats-and-oils/628/2

8. Christakos S et al, Vitamin D and intestinal calcium absorption (2011), Mol Cell Endocrinol. As cited in https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21664413

Σχετικά με τον δημιουργό

Περσεφόνη Παπαδοπούλου Διαιτολόγος-Διατροφολόγος