Ψυχολογία

Τι ειναι ο αυτοτραυματισμός

Ως αυτοτραυματισμός ορίζεται η σκόπιμη και άμεση ενέργεια , τραυματισμού του σωματικού ιστού εκ μέρος του ατόμου χωρίς καμία πρόθεση αυτοκτονίας. Ο αυτοτραυματισμός συχνά εμφανίζεται από τα 13 έως τα 25 έτη. Είναι πολύ πιο συχνός στα κορίτσια και είναι κυρίως σύμπτωμα της οριακής διαταραχής προσωπικότητας. Εντούτοις φαίνεται πως εμφανίζεται όλο και πιο συχνότερα και σε άλλες διαταραχές όπως, διαταραχές πρόσληψης τροφής, αγχώδεις διαταραχές, μείζονος κατάθλιψη,  ουσιοεξαρτήσεις, διαταραχές προσωπικότητας και σχιζοφρένεια.

Ο αυτοτραυματισμός είναι πιο συχνός στους εφήβους και στους νεαρούς ενήλικες  και οι μορφές που παίρνει μια αυτοτραυματική συμπεριφορά είναι το έντονο γδάρσιμο ( αρκετά συχνό ), το κόψιμο (το πιο σύνηθες, καθώς συμβαίνει σε ποσοστό από 70 ως και 99% των περιπτώσεων αυτοτραυματιστικών ατόμων), το χτύπημα και το κάψιμο.

Η πλειοψηφία των ατόμων που εμφανίζουν αυτοτραυματισμό χρησιμοποιεί περισσότερο από έναν τρόπους. Οι γυναίκες  τείνουν να κόβονται συχνότερα από τους άντρες, ενώ οι τελευταίοι τείνουν να καίγονται ή να χτυπούν το σώμα τους περισσότερο από τις γυναίκες. Η πλειοψηφία των ατόμων που αυτοτραυματίζονται επιδεικνύει τέτοιου είδους συμπεριφορά μόνο μία φορά ή μερικές φορές. Χρόνιες πράξεις αυτοτραυματισμού είναι λιγότερο συχνές.

Θεωρώ τον αυτοτραυματισμό ένα από τα μυστήρια της ανθρώπινης συμπεριφοράς. Ο σκοπός του δεν είναι να προξενήσει μόνιμη βλάβη στο σώμα αλλά να το πονέσει τόσο όσο να εκφορτιστεί συναισθηματικά.

Έχοντας έρθει σε επαφή με άτομα που αυτοτραυματίζονται στα πλαίσια του επαγγέλματός μου είμαι σε θέση να πω, πως αυτή την πράξη την χρησιμοποιούν ως ένα μέσο να εκφορτιστούν από τα έντονα συναισθήματά τους ( θυμό, λύπη, πόνο), μη μπορώντας να τα διαχειριστούν αλλιώς.

Μιλώντας με μια έφηβη για το θέμα, μου είπε πως ο αυτοτραυματισμός είναι η μόνη της διέξοδο για να εκτονώσει τα συναισθήματά της. Τα μέσα που χρησιμοποιεί κάποιος για να αυτοτραυματιστεί του φαίνονται περισσότερο αξιόπιστα ως προς το τι μπορούν να του προκαλέσουν από τη συμπεριφορά των ανθρώπων στους οποίους απευθύνει το θυμό ή τους φόβους του. Η αποτυχία των άλλων να ανταποκριθούν με τον τρόπο που χρειάζονται όσοι αυτοτραυματίζονται αφορά μεταξύ άλλων τους γονείς τους, τους δασκάλους τους και όσους εργάζονται στον τομέα της ψυχικής υγείας

Η συγκεκριμένη κοπέλα χρησιμοποιούσε τον αυτοτραυματισμό ως αμυντικό μηχανισμό και όταν αποκαλύφθηκε αυτή η συμπεριφορά και αναγκάστηκε να τη σταματήσει, έκανε απόπειρα αυτοκτονίας. Εδώ μπαίνει το ερώτημα σε περιπτώσεις εξάρτησης του αυτοτραυματισμού πρέπει ως θεραπευτές να απαιτήσουμε να διακοπεί αμέσως?

Προκειμένου οι έφηβοι και οι νέοι άνθρωποι να διακόψουν συμπεριφορές αυτοτραυματισμού είναι σκόπιμο να αναπτύσσουν άλλες συνήθειες που μπορούν να έχουν τις ανακουφιστικές και καταπραϋντικές ιδιότητες που απολάμβαναν υιοθετώντας την επικίνδυνη συνήθεια του αυτοτραυματισμού. Το σημαντικότερο είναι να προτείνουμε κάποια εναλλακτική συμπεριφορά και πιο υγιείς αντιδράσεις στις δύσκολες περιστάσεις και στα ψυχοπιεστικά συναισθήματα.

Σχετικά με τον δημιουργό

Χρυσάνθη Κυριακοπούλου Κοινωνικός Λειτουργός